
Jeśli w zakładzie występują pyły, opary lub gazy palne, zwykły odkurzacz przemysłowy to za mało. W takich warunkach potrzebne są odkurzacze ATEX, czyli urządzenia przeznaczone do pracy w atmosferach potencjalnie wybuchowych. Wybór nie powinien zaczynać się od mocy czy pojemności zbiornika, ale od wymaganej strefy EX, oznaczeń urządzenia i dokumentacji. To właśnie tu firmy popełniają najdroższe błędy. Dyrektywa 1999/92/WE wymaga klasyfikacji stref według prawdopodobieństwa i czasu występowania atmosfery wybuchowej, a dyrektywa 2014/34/UE reguluje wymagania dla samego sprzętu ATEX.
Podział stref opiera się o to, jak często i jak długo może występować atmosfera wybuchowa. Dla gazów, par i mgieł stosuje się strefy 0, 1 i 2, a dla pyłów – 20, 21 i 22. Im niższy numer, tym wyższe ryzyko i bardziej wymagające środowisko pracy. Klasyfikacja stref zależy od prawdopodobieństwa wystąpienia atmosfery wybuchowej i jej trwałości.
W praktyce oznacza to, że atmosfera wybuchowa:
Dla użytkownika najważniejszy wniosek jest prosty: odkurzacz ATEX musi być dobrany do konkretnej strefy, a nie być jedynie sklasyfikowany jako ATEX.
Oznaczenia EX informują, do jakiego środowiska urządzenie jest przeznaczone. Trzeba patrzeć nie tylko na samą nazwę „ATEX”, ale też na to, czy urządzenie jest przeznaczone do pyłów, gazów albo obu tych zagrożeń. W Martin Morris przypominamy, że wybrane modele DuPuy są dostosowane do stref 21/22 dla pyłów oraz 1/2 dla gazów, a wersje pneumatyczne są wskazywane do pracy m.in. w strefach 1, 2, 21 i 22.
To ważne, bo urządzenie odpowiednie do pyłów nie musi automatycznie być właściwe dla gazów. Podobnie model do strefy 22 nie oznacza od razu zgodności ze strefą 21.
Przy zakupie odkurzacza ATEX trzeba zweryfikować więcej niż kartę produktu. Kluczowe są:
Najczęstszy błąd to kupowanie urządzenia bo a nazwie ma ATEX, bez sprawdzenia jakiej dokładnie strefy dotyczy. Drugi to brak rozróżnienia między zagrożeniem od gazów i od pyłów. Trzeci to pomijanie dokumentacji i zakładanie, że każdy certyfikowany model będzie odpowiedni do każdej sytuacji wymagającej EX. Często problemem jest też niedopasowanie sposobu zasilania: w niektórych zastosowaniach lepiej sprawdzają się odkurzacze na sprężone powietrze, bo nie mają silnika elektrycznego i są projektowane właśnie z myślą o trudnych strefach zagrożonych wybuchem.
W sklepie Martin Morris dostępne są odkurzacze ATEX DuPuy w wersjach jednofazowych, trójfazowych, silosowych i na sprężone powietrze. Producent i dystrybutorzy podkreślają możliwość konfiguracji filtrów klasy M i HEPA, pracy ciągłej w modelach trójfazowych oraz dopasowania do stref EX zależnie od aplikacji. To dobry kierunek dla firm, które chcą dobrać sprzęt pod realne warunki pracy.
Dobrze dobrany odkurzacz ATEX to nie tylko zgodność formalna, ale realne bezpieczeństwo wykonywania procesów. Przy zakupie warto zacząć od strefy, dokumentacji i oznaczeń, a dopiero później porównywać moc, filtrację i pojemność zbiornika.